«ابو علی حسن ابن حسن ابن هیثم»

معروف به «ابن هيثم» پدر علم فيزيك هندسي و ازبزرگ‌ترين ریاضیدانان و دانشمندان در سال 354 هجری قمری در بصره به دنیا امد. او بزرگترین فیزیکدان عرب می باشد. او نخستین دانشمند جهان است که سرعت صوت را محاسبه کرده‌است. او در زمینه ریاضیات ، اخترشناسی و نورشناسی فعالیت داشته است. ازجمله تحقيقات جالب او، تحقيق درباب نور و انكسارآن و زاويه تابش و بازتابش نوراست. ابن هيثم اولين كسي است كه دوربين جعبه اي يك سوراخه ساخت؛ ( مدل اوليه دوربين عكاسي ) و با آن به آزمايش نور پرداخت. او همان روش آزمايشي را انجام داد كه بعدها لئوناردو داوينچي نيز آن را به كار برد. يوهانس كپلر در آلمان در اواخر قرن 16 ميلادي، موقعي كه قوانين فيزيكي را كه براساس آن، دوربين گاليله ستاره هاي تا آن زمان ناشناخته را به پيش چشم نزديك كرد، مورد بررسي قرار مي داد، متوجه شد كه كارهاي گاليله و قوانينش در سايه كشفيات حسن بن هيثم انجام گرفته است. كشف مهم تر او در علم نجوم اين بود كه همه كرات سماوي من جمله ثوابت، از خودشان اشعه نوري دارند و فقط كره ماه است كه روشنايي خود را از خورشيد دريافت مي كند. او نظريه دو دانشمند بزرگ اهل اسكندريه يعني اقليدوس و بطلميوس را نقض كرد. این دو معتقد بودند كه شعاع ها از چشم خارج شده، به اجسام برخورد مي كنند و اين سبب ديدن اشيا مي شود. ابن هيثم تشريح كرد كه اين ادعا غلط است و گفت: « شعاعي كه از چشم خارج مي شود سبب ديدن اجسام نمي شود،بلكه جسم مورد ديد است كه شعاعش به چشم مي تابد». اوهمچنین به مباحث فلسفی و طبی نیز می پرداخته است. کتاب مهم وی « المناظر» می باشد که نبوغ و مهارت وی را در زمینه ی ریاضیات اشکار می کند. او در این کتاب مساله ای را حل می کند که امروز به نام او معروف است. فعالیت او در زمینه اخترشناسی سبب کسب شهرت وی گشت. کتاب او در این زمینه به نام «مقاله فی هیئته العالم » است و تنها کتابی است که در قرون وسطی به غرب راه یافت. تاثير اين مسلمان نابغه بر اروپا بسيار عميق است. از او کتاب های زیادی در زمینه ی نورشناسی بر جای مانده است. عدسي محدب ذره بين از اختراعات ابن هيثم است.
وی سرانجام در سال 430 هجری قمری فوت کرد.